Home / Thee / Europa

Thee in Europa

Europa teelt zelf maar weinig thee, maar heeft de wereldwijde theecultuur meer beïnvloed dan bijna elk ander continent: via handelsroutes, koloniale plantages, blendhuizen, en de specifieke rituelen die verschillende landen rond het kopje opbouwden.

Groot-Brittannië en de geboorte van "teatime"

Thee bereikte Groot-Brittannië in de 17e eeuw via Portugese en Nederlandse handelsnetwerken, en Catharina van Braganza, een Portugese prinses die in 1662 trouwde met Karel II, krijgt vaak de eer voor het populariseren van de gewoonte aan het Engelse hof. Wat volgde was een eeuwenlange verstrengeling van thee met de Britse identiteit en het rijk: de theehandel van de Britse Oost-Indische Compagnie, de Boston Tea Party van 1773 als protest tegen Britse theebelasting in de Amerikaanse koloniën, en uiteindelijk, in de 19e eeuw, de ontwikkeling van thee-plantages in India en Ceylon toen het bijna-monopolie van China op de aanvoer een geopolitiek risico werd. De Britse theecultuur draait vandaag om sterke, geblende zwarte thee (vaak afgewerkt met melk) en om "afternoon tea", een ritueel dat naar verluidt in de jaren 1840 werd gepopulariseerd door Anna, hertogin van Bedford.

Blendhoofdsteden: Londen en verder

Veel van de thee die de wereld met Europa associeert, is hier nooit geteeld: hij is hier alleen geblend. Londen in het bijzonder werd (en blijft) een belangrijk wereldwijd centrum voor het blenden en verhandelen van thee, waarbij blad geteeld in heel Azië en Afrika wordt samengevoegd tot consistente, herkenbare mengsels zoals English Breakfast en Earl Grey.

Brussel en België

België teelt geen thee, maar Brussel heeft een echte, zij het rustigere, eigen theecultuur: een die meestal naast de beroemde chocolade- en patisserietradities van de stad bestaat, eerder dan te concurreren met de koffiecultuur om aandacht. De vele theesalons en gespecialiseerde theewinkels van Brussel weerspiegelen het bredere karakter van de stad als een oprecht meertalig, internationaal kruispunt: Frans, Nederlands en Engels theevocabulaire circuleren er naast elkaar, en de EU- en diplomatieke gemeenschap van de stad heeft al lang drinkgewoonten uit de hele wereld meegebracht.

Brussel heeft ook een echte, zij het indirecte, historische band met de theewereld via de Belgische koloniale bestuur van Ruanda-Urundi (het huidige Rwanda en Burundi) van 1916 tot de onafhankelijkheid in 1962. De theeteelt in Rwanda werd formeel opgezet tijdens de Belgische mandaatperiode in de jaren 1950, met de eerste theeplantages van het land aangeplant in dat decennium: wat betekent dat Brussel, op een omweg, historische banden heeft met een van de Oost-Afrikaanse theeregio's die op de Afrikapagina van deze site worden besproken.

Rusland en Oost-Europa

Thee bereikte Rusland al in de 17e eeuw over land, via kameelkaravanen uit China, lang voordat het gebruikelijk werd in West-Europa, en ontwikkelde er een sterke, eigen cultuur rond de samowar: een verwarmd metalen vat traditioneel gebruikt om een sterk theeconcentraat te zetten, dat vervolgens naar smaak wordt verdund met heet water, vaak gedronken met suiker, jam, of via een suikerklontje in de mond.

Andere Europese tradities

Ierland heeft een van de hoogste theeconsumpties per hoofd van de bevolking ter wereld, met een voorkeur voor sterke, rijkelijk met melk aangelengde zwarte theeblends. De Oost-Friese regio in Duitsland houdt een eigen theeceremonie in ere, met kandijsuiker en room. Zuid- en Midden-Europa neigen dan weer meer naar kruideninfusies en tisanes (kamille, munt, linde) naast een sterkere historische voorkeur voor koffie.